9 Ιαν 2010

Περί μεταναστών

Με αφορμή, από τη μια, την κουβέντα σε άλλο blog για την απόκτηση ελληνικής ιθαγένειας από παιδιά μεταναστών και το δικαίωμα των νόμιμων μεταναστών να ψηφίζουν στις δημοτικές εκλογές και αιτία, από την άλλη, το σχετικό νομοσχέδιο της κυβέρνησης και τον προβληματισμό που έχει προκαλέσει όχι μόνο σε εμένα νομίζω, θα ήθελα να διατυπώσω κάποιες σκέψεις. Η εισροή 'παράνομων' - σε εισαγωγικά η λέξη γιατί θεωρώ ισοπεδωτικό για την ανθρώπινη αξιοπρέπεια τον χαρακτηρισμό - μεταναστών στην Ελλάδα είναι κατά γενική ομολογία και σε μεγάλο βαθμό ανεξέλεγκτη, σε αντίθεση με άλλες ευρωπαϊκές και μη χώρες. Αυτό καταρχάς σημαίνει ότι θα έπρεπε να σκεφτούμε διπλά και τριπλά την οιαδήποτε πολιτική αντιμετώπισής τους και αφομοίωσής τους στην ελληνική πραγματικότητα. Διότι όπως κι αν το δούμε, οι άνθρωποι αυτοί έρχονται κατά χιλιάδες στην Ελλάδα με το ανθρωπίνως κατανοητό αλλά καθαρά 'πρακτικό' κίνητρο της οικονομικής τους αποκατάστασης λόγω της γεωγραφικής θέσης της χώρας, που βρέχεται σχεδόν ολόκληρη από θάλασσα αλλά και γειτονεύει με χώρες με τις οποίες μοιράζεται 'χαλαρά' σύνορα, διευκολύνοντας έτσι την προσέλευσή τους. Όλα αυτά δε σημαίνουν ότι θα έπρεπε - ποτέ των ποτών! - να ξεχάσουμε την ανθρωπιά μας και να φανούμε σκληροί απέναντι στους συνανθρώπους μας κάθε χρώματος και προέλευσης. Αλλά την ίδια στιγμή, ακριβώς εξαιτίας του ότι είμαστε 'ξέφραγο αμπέλι' ως χώρα - όσο βγαλμένο από τη ρητορική του ΛΑΟΣ κι αν ακούγεται αυτό -, θα έπρεπε να είμαστε πολύ πολύ προσεκτικοί στο πώς αντιμετωπίζουμε τους μετανάστες. Και αυτό διότι σε πάρα πολλές περιπτώσεις μιλάμε για ανθρώπους με εντελώς διαφορετικές αξιακές αφετηρίες από αυτές τις οποίες κακήν κακώς έχουμε κληρονομήσει οι Έλληνες από το Δυτικό πολιτισμό - όπως το habeas corpus, η ανεξιθρησκεία, η δημοκρατία, η ισότητα των φύλων, η ελευθερία σκέψης και λόγου, επί παραδείγματι. Μιλάμε δηλαδή πολλές φορές για ανθρώπους που ΔΕΝ θα μας δέχονταν - ούτε θα μας ανέχονταν - στις χώρες τους ως μετανάστες με την ίδια ευκολία που τους δεχόμαστε - και τους 'ανεχόμαστε' - εμείς. Από την άλλη μπορούμε, αγνοώντας όλα αυτά, να αποφασίσουμε ότι ζούμε στην εποχή της παγκοσμιοποίησης και ότι, ως εκ τούτου, όπως και αν εξελιχθεί πολιτισμικά η γεωπολιτισμική οντότητα που λέγεται Ελλάδα, δεν μας καίγεται καρφί. Αλλά ισχύει κάτι τέτοιο;

12 σχόλια:

Ελένη είπε...

Πολύ ενδιαφέρον το blog σας. Αναφορικά με την ανάρτηση σας θα ήθελα να επισημάνω πως και άλλα κράτη έχουν πρόβλημα με αυτήν την ανεξέλεγκτη εισροή, ειδικά αυτά που βρέχονται από θάλασσα, δηλαδή εκτός από εμάς η Ισπανία και η Ιταλία. Οι άλλες χώρες έχουν προχωρήσει σε πολύ αυστηρά μέτρα με δηλώσεις υπουργών
π.χ. στη Γαλλία έχουν απελάσει 129 ισλαμιστές, από τους οποίους οι 20 είναι ιμάμηδες (έναν έδιωξαν χτες). Ο Ιταλός Υπουργός Εσωτερικών δήλωσε μετά τα επεισόδια στην Καλαβρία πως ήταν αποτέλεσμα της πολυετούς ανοχής απέναντι στην παράνομη λαθρομετανάστευση. Για να μην προσθέσω τα πρόστιμα στη Γαλλία των 750 ευρώ για την μπούργκα. Οι Ισπανοί επίσης έχουν προχωρήσει σε σοβαρή πολιτική, με αποτέλεσμα να έχει μειωθεί στο μισό ο αριθμός των παράνομων λαθρομεταναστών. Τί γίνεται λοιπόν; Όλοι αυτοί είναι φασίστες; Είναι απάνθρωποι; Δεν σέβονται τα ανθρώπινα δικαιώματα; Όχι. Απλά προσπαθούν να διατηρήσουν κάποιες ισορροπίες στις κοινωνίες τους. Όταν λοιπόν τόσες χώρες "σφίγγουν τα λουριά" για να ελέγξουν ένα κατά τ' άλλα ανεξέλεγκτο φαινόμενο και για να αποφύγουν κοινωνικές εκρήξεις, εμείς αποφασίσαμε πως η καλύτερη λύση είναι η ελληνοποίηση με πολύ χαλαρούς όρους. Κι όταν κάποιοι μιλάνε για εκλογίκευση του νομοσχεδίου μόνο και μόνο επειδή είναι Έλληνες κατηγορούνται για ρατσισμό; Ε, μετά από αυτά τί να πούμε;

Γεράσιμος είπε...

Καλωσήρθατε στο blog μου. Εννοείται ότι συμφωνώ. Και να πω ότι όσο ανέβαζα την ανάρτηση, θυμήθηκα κάτι ενδιαφέρον που είχε πει ο Κορνήλιος Καστοριάδης σε μια συνέντευξή του γύρω από τους διαφορετικούς πολιτισμούς. Είχε πει: "Το ερώτημα... 'Μήπως είστε ευρωκεντρικός;' είναι ένα ευρωκεντρικό ερώτημα. Είναι ένα ερώτημα που είναι δυνατό στην Ευρώπη, αλλά δεν βλέπω κάποιον στην Τεχεράνη να ρωτάει τον αγιατολάχ Χομεϊνί αν είναι ιρανοκεντρικός ή ισλαμοκεντρικός". Μπορεί δηλαδή κανείς να κατηγορηθεί για 'ευρωκεντρισμό' - κατ' επέκταση και για ξενοφοβία, σωβινισμό, ρατσισμό ή ό,τι άλλο θέλουμε - μόνο εντός ενός πολιτισμού, του Δυτικού, στον οποίο η αυτοκριτική και η αυτοαμφισβήτηση υπάρχουν ως δυνατότητες. Και αυτό αξίζει νομίζω να το σκεφτούμε.

Meropi είπε...

Κατ’ αρχάς θέλω να σου πω ότι συμμερίζομαι πολλούς από τους προβληματισμούς σου. Συμφωνώ ότι η Ελλάδα πρέπει να αντιμετωπίσει με μέτρα την ανεξέλεγκτη λαθρομετανάστευση και να καταστήσει ασφαλή τα σύνορα της. Όμως έτερον εκάτερον. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν πρέπει να χορηγεί, υπό προϋποθέσεις βέβαια, την ελληνική ιθαγένεια στα παιδιά των μεταναστών που έχουν ισχυρούς δεσμούς με την Ελλάδα και στις περισσότερες των περιπτώσεων αυτή θεωρούν πατρίδα τους. Ας σημειωθεί ότι, σύμφωνα με το νομοσχέδιο του Υπουργείου Εσωτερικών, τα παιδιά των μεταναστών δεν αποκτούν αυτόματα την υπηκοότητα με τη γέννηση τους στην Ελλάδα, όπως πολλοί νομίζουν και αντιδρούν. Πρέπει να συντρέχουν και άλλες προϋποθέσεις. Ποιες είναι αυτές? Ή να είναι τουλάχιστον ο ένας από τους γονείς του μόνιμος και ΝΟΜΙΜΟΣ κάτοικος Ελλάδας επί πέντε τουλάχιστον συνεχή έτη ή το παιδί να έχει παρακολουθήσει ελληνικό σχολείο, οπότε αποκτά την υπηκοότητα με την ενηλικίωση του, υπό την προϋπόθεση, βέβαια, ότι εξακολουθεί να είναι μόνιμος κάτοικος Ελλάδας κλπ. Κατά τη γνώμη μου αυτό είναι ένα καλό βήμα ενσωμάτωσης των παιδιών αυτών στην ελληνική κοινωνία, πράγμα που θα ωφελήσει όλους μας. Η περιθωριοποίηση φέρνει άσχημα αποτελέσματα σε όλη την κοινωνία (εγκληματικότητα, ασθένειες κλπ).

Γεράσιμος είπε...

Μερόπη χαίρομαι που συμμερίζεσαι τους προβληματισμούς μου, αλλά επίτρεψέ μου να πω ότι όσα λες είναι γνωστά. Θα με ενδιέφερε περισσότερο η γνώμη σου πάνω στον βαθύτερο προβληματισμό του ποστ, όπως διατυπώνεται τόσο στο ίδιο το ποστ όσο και στο προηγούμενό μου σχόλιο. Όσον αφορά δηλαδή στην - ας την πούμε - πολιτισμική διάσταση του πράγματος, που καθόλου απλή δεν είναι και η οποία φαίνεται να έχει ήδη απασχολήσει τις άλλες χώρες που ανέφερε η Ελένη.

Meropi είπε...

Τα προβλήματα που αναφέρεις και ιδιαίτερα οι πολιτισμικές διαφορές (διαφορά αντιλήψεων στο θέμα της ανεξιθρησκείας, της ισότητας κλπ) νομίζω ότι ακριβώς εντείνονται με την περιθωριοποίηση των μεταναστών. Αντίθετα η προσπάθεια ενσωμάτωσης τους με τη θέσπιση υποχρεώσεων για την απόκτηση της ελληνικής ιθαγένειας (παρακολούθηση ελληνικου σχολείου κλπ), οι διαφορές αυτές αμβλύνονται.

Ελένη είπε...

Εγώ πιστεύω πως αυτή τη στιγμή πολλοί και πολύ διαφορετικοί πολιτισμοί συγκρούονται (προς το παρόν υπογείως). Και πως είναι υπερβολική απλοποίηση να μιλάμε για ένταξη μεταναστών διαφορετικών χωρών και πολιτισμών στην ελληνική κοινωνία, επειδή θα πάρουν την υπηκοότητα, και ειδικά όπως τη θέτει το νομοσχέδιο.

Αυτά τα περί ένταξης είναι πολύ ωραίες ιστορίες και θεωρίες που τις λέμε στο Πανεπιστήμιο και χαιρόμαστε με το πόσο προοδευτικοί γίναμε. Η πραγματικότητα όμως έρχεται και διαψεύδει. Είναι όπως με τις Παιδαγωγικές θεωρίες, που τα λένε όλα τί ωραία και καλά και μόλις μπαίνεις στην τάξη ανακαλύπτεις πως δεν μπορείς να βασιστείς ούτε σε μία για να σου λύσει τα προβλήματα που προκύπτουν.

Γεράσιμος είπε...

Μερόπη δε νομίζω ότι είναι τόσο απλά τα πράγματα, όπως φαίνεται και από τα προβλήματα σε χώρες με μεγαλύτερη ιστορία στο ζήτημα (Γαλλία επί παραδείγματι). Προβλήματα τα οποία σχετίζονται, επίτρεψέ μου να εικάσω, με τον προβληματισμό που διατύπωσα γύρω από την πολιτισμική διάσταση του φαινομένου που λέγεται 'μετανάστευση'.

Ελένη ακριβώς. Δε νομίζω - και εύχομαι βαθύτατα να κάνω λάθος - ότι με την απόκτηση της ελληνικής ιθαγένειας μετανάστες προερχόμενοι από θεοκρατικούς πολιτισμούς με παράδοση αιώνων στον φονταμενταλισμό, στην ανισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών, σε αυταρχικά καθεστώτα αιμοσταγών δικτατόρων θα μεταμορφωθούν, ως δια μαγείας, σε ένα άλλο είδος ανθρώπου από αυτό που παράγει και παρήγαγε για αιώνες ο πολιτισμός καταγωγής τους.

Πυθικός Νόμος είπε...

Παιδια,ωραια τα λετε αλλα πως φαινεται οτι εισαστε...παιδια.Ειναι πολυ συνθετο το θεμα και αδυνατον να λυθει με δυο αραδες.Αλλα μια πολυ επιφανειακη εκτιμηση ειναι οτι,οι ανθρωποι αυτοι ειναι 'απο αλλον πλανητη'.Δεν εχουν σχεση,οπως καποιος εθιξε πιο πανω,με την Ευρωπαικη κουλτουρα,που λιγο πολυ μεγαλωσαμε ολοι τα τελευταια 40-50 χρονια.Αλλωστε στην ιστορια,λαοι αυτου του ειδους εστερνηστηκαν τον μουσουλμανισμο,ενω οι Ελληνες για παραδειγμα,δεν μπορεσαν ουτε με την βια να τον δεχθουν.Ειναι στο γονιδιο τους,αλλες ιδιοσυγκρασιες.Αλλωστε τα περι 'πολυπολιτισμικοτητας' ειναι παραμυθια ,που κι αυτο ολοι μας το γνωριζουμε καλα.Εδω απειλουν τον σκιτσογραφο του Μωαμεθ στην Φινλανδια νομιζω,και οτιδηποτε δεν διακηρυσει το κορανι ειναι αιρετικο.Με τετοιες συνθηκες,η συγκατοικηση και ποσο μαλλον η ιθαγενεια ειναι ναρκοπεδια και βραδυφλεγεις βομβες στα θεμελια του Ευρωπαικου πολιτισμου.

Γεράσιμος είπε...

Πυθικέ Νόμε φοβάμαι ότι μ' έχασες απ' την πρώτη ήδη - κι απ' τη δεύτερη - γραμμή του σχολίου σου...

marianaonice είπε...

Συμφωνώ με τους προβληματισμούς σου Γεράσιμε.
Σαφώς και υπάρχουν αλλοεθνείς που σε καμία περίπτωση θα δεχόντουσαν εμάς ως μετανάστες στη χώρα τους. Κυρίως το Ισλάμ θεωρώ ότι δεν πρόκειται ποτέ να αφομοιωθεί από άλλους πολιτισμούς και κοσμοθεωρίες. Εύκολα θα ζητά να κατεβάσουμε τα σύμβολά μας όπως το σταυρό από τις σχολικές αίθουσες αλλά το ίδιο θα αντιδράσει σθεναρά αν του πούμε να καταργήσει τη μαντήλα!
Η Ελλάδα δεν έχει τις προϋποθέσεις να αφομοιώσει τόσους αλλοδαπούς και να τους ελληνοποιήσει. Κινδυνεύει να αφομοιωθεί και να εξαφανιστεί.
Παντού σε άλλες χώρες η μετανάστευση γινόταν με προϋποθέσεις και όρους και ελεγχόμενα. Ανεξάρτητα ότι κράτη όπως η Αμερική και η Αυστραλία ή Γερμανία σαφώς και είχαν τη δυνατότητα να απορροφήσουν μετανάστες, χωρίς να κινδυνεύουν να αλλοτριωθούν ή να χάσουν την εθνική τους ταυτότητα, δεδομένου ότι ήταν (πλην της Γερμανίας) νέες χώρες που επιδίωκαν έτσι κι αλλιώς την επάνδρωση τους με πληθυσμούς.
Τελευταία άκουσα ότι και στη Γερμανία που έδωσαν Γερμανική υπηκοότητα στους Μουσουλμάνους δεύτερης γενιάς, τώρα τους απελαύνουν μαζί με τους γονείς τους, γιατί λένε ότι γονιδιακά δεν έπαψαν ποτέ να νοιώθουν μουσουλμάνοι. Δεν ξερω αν αληθεύει αυτό.
Στη Δανία δε, το έχουν μετανοιώσει αφού γέμισαν τζαμιά! Αντί δηλαδή να αφομοιωθούν από τους Ευρωπαίους επικράτησαν!
Ένα είναι το σίγουρο. Ότι υπάρχουν άνθρωποι που ζουν και εργάζονται επί σειρά ετών στη χώρα μας και έχουν ελληνοποιηθεί στην πράξη αυτοί και τα παιδιά τους και αυτοί πρέπει ίσως να πολιτογραφηθούν, όμως δεν είναι τόσο απλά τα πράγματα όσο φαίνονται ή όσο μας τα παρουσιάζουν.

Γεράσιμος είπε...

marianaonice χαίρομαι που συμφωνείς. Ασφαλώς και τα πράγματα δεν είναι καθόλου απλά. Το ζήτημα που λέγεται μετανάστευση είναι - το λιγότερο που μπορεί να πει κανείς - πολυδιάστατο, γι' αυτό και θεωρώ εσφαλμένη την αντιμετώπισή του τόσο συνθηματολογικά από διάφορους εν Ελλάδι 'Αριστερούς', για τους οποίους όποιος διατυπώνει σκέψεις ή προβληματισμούς θα πρέπει να είναι 'ξενόφοβος' ή 'ρατσιστής', όσο και μανιχαϊστικά από πολλούς που απλώς και μόνο βλέπουν 'καλούς' και 'κακούς' για να αναλωθούν σε ρηχές, απλουστευτικές αντιπαραθέσεις.

Φλύαρος είπε...

Για μένα οι μεγαλύτερη απειλή για την κρατική οντότητα που λέγεται Ελλάδα είναι οι Έλληνες. Όχι βέβαια όλοι, μόνο οι ψηφοφόροι του ΠΑΣΟΚ και της ΝΔ που αποτελούν σχεδόν το 80% του ενεργού πληθυσμού.